1.3 ബില്യൺ ഡോളറിന്റെ ഇന്ത്യ–അമേരിക്ക ഉപഗ്രഹം നേപ്പാളിലെ ദുരന്തസാധ്യത മുൻകൂട്ടി തിരിച്ചറിഞ്ഞു

നേപ്പാളിലെ ഹിമാലയൻ മേഖലയിൽ ഓഗസ്റ്റ് 26-ന് ഉണ്ടായ മാരകമായ മിന്നൽപ്രളയത്തിന് ആഴ്ചകൾക്കുമുമ്പ് തന്നെ അപകടസൂചനകൾ തിരിച്ചറിയാൻ ഇന്ത്യയുടെയും അമേരിക്കയുടെയും സംയുക്ത ഉപഗ്രഹമായ നിസാറിന് (NISAR) കഴിഞ്ഞിരുന്നതായി റിപ്പോർട്ട്. എന്നാൽ ഉപഗ്രഹത്തിൽനിന്നുള്ള വിവരങ്ങൾ സമയബന്ധിതമായി വിശകലനം ചെയ്യപ്പെടാതിരുന്നതിനാൽ ദുരന്തത്തിന് മുമ്പ് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകാനായില്ലെന്നതാണ് പുറത്തുവരുന്ന പ്രധാന കണ്ടെത്തൽ.

ഏകദേശം 1.3 ബില്യൺ ഡോളർ ചെലവിൽ വികസിപ്പിച്ച നാസ–ഐഎസ്ആർഒ സംയുക്ത ദൗത്യമായ നിസാർ ഭൂമിയുടെ ഉപരിതലത്തിലുണ്ടാകുന്ന സൂക്ഷ്മമായ മാറ്റങ്ങൾ നിരീക്ഷിക്കാൻ ശേഷിയുള്ളതാണ്. ഹിമാനികളുടെ ചലനം, മണ്ണിടിച്ചിൽ സാധ്യത, ഭൂമിയുടെ ഉപരിതലത്തിലെ വ്യതിയാനങ്ങൾ എന്നിവ കണ്ടെത്താൻ ഉപഗ്രഹത്തിലെ അത്യാധുനിക റഡാർ സംവിധാനങ്ങൾക്ക് കഴിയും. ഏകദേശം 12 ദിവസത്തെ ഇടവേളയിൽ ഭൂമിയുടെ വിശാലമായ പ്രദേശങ്ങളിൽനിന്ന് വിവരങ്ങൾ ശേഖരിക്കാനും ഇതിന് സാധിക്കും.

ഇന്ത്യയുടെ നാഷണൽ റിമോട്ട് സെൻസിങ് സെന്ററിലെ (NRSC) ഗവേഷകർ നടത്തിയ പഠനമനുസരിച്ച്, ജൂൺ 20 മുതൽ ഓഗസ്റ്റ് 19 വരെയുള്ള ഉപഗ്രഹവിവരങ്ങളിൽ ദുരന്തമുണ്ടായ മലഞ്ചരിവിൽ അസ്ഥിരതയുടെ സൂചനകൾ കണ്ടെത്തിയിരുന്നു. ജൂലൈ 26 മുതൽ ഓഗസ്റ്റ് 19 വരെയുള്ള കാലയളവിൽ മലഞ്ചരിവിലെ ചലനം കൂടുതൽ വ്യക്തമായതായും ചില ഭാഗങ്ങളിൽ തിരശ്ചീനമായ സ്ഥാനമാറ്റം അഞ്ച് മീറ്ററിലധികം രേഖപ്പെടുത്തിയതായും റിപ്പോർട്ട് വ്യക്തമാക്കുന്നു. എന്നാൽ ദുരന്തത്തിനുശേഷം ചിത്രങ്ങൾ താരതമ്യം ചെയ്ത് വിശകലനം നടത്തിയപ്പോഴാണ് ഈ സൂചനകളുടെ പ്രാധാന്യം വ്യക്തമായത്.

ഓഗസ്റ്റ് 26-ന് ലാങ്‌ടാങ് ലിരുങ് കൊടുമുടിക്ക് സമീപം വൻതോതിൽ മഞ്ഞും പാറകളും അടങ്ങിയ ഭാഗം തകർന്നുവീണതാണ് റാസുവ മേഖലയിൽ ദുരന്തത്തിന് കാരണമായത്. പാറകളും മഞ്ഞും വെള്ളവും ചേർന്ന അതിശക്തമായ പ്രവാഹം നദീതടങ്ങളിലൂടെ പാഞ്ഞെത്തി റോഡുകൾ, പാലങ്ങൾ, കെട്ടിടങ്ങൾ, വ്യാപാരപാതകൾ എന്നിവയ്ക്ക് വ്യാപകമായ നാശനഷ്ടങ്ങളുണ്ടാക്കി. നേപ്പാളിൽ 1,451 പേർ മരിച്ചതായും 5,745 പേരെ കാണാതായതായും പഠനത്തിൽ ഉദ്ധരിച്ച കണക്കുകൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.

ഉപഗ്രഹങ്ങൾ അപകടസാധ്യതയുള്ള പ്രദേശങ്ങൾ തിരിച്ചറിയാൻ സഹായിക്കുമെങ്കിലും ഒരു മലഞ്ചരിവ് കൃത്യമായി എപ്പോൾ തകരുമെന്ന് പ്രവചിക്കാൻ നിലവിലെ സാങ്കേതികവിദ്യയ്ക്ക് കഴിയില്ലെന്ന് വിദഗ്ധർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു. ഉപഗ്രഹവിവരങ്ങൾ കൃത്യസമയത്ത് വിശകലനം ചെയ്യുന്നതിനൊപ്പം കൃത്രിമബുദ്ധി, ഭൂതല നിരീക്ഷണകേന്ദ്രങ്ങൾ, കാലാവസ്ഥാ വിവരങ്ങൾ, ഭൂകമ്പസൂചനകൾ എന്നിവ സംയോജിപ്പിക്കേണ്ടതും അനിവാര്യമാണ്. ഹിമാലയൻ മേഖലയിൽ ഇത്തരം മുന്നറിയിപ്പ് സംവിധാനങ്ങൾ ശക്തിപ്പെടുത്തിയാൽ ഭാവിയിലെ ദുരന്തങ്ങളിൽ ജീവഹാനി കുറയ്ക്കാൻ സാധിക്കുമെന്നാണ് ഗവേഷകരുടെ വിലയിരുത്തൽ.