അമേരിക്കൻ ഉപാധികൾ അംഗീകരിച്ചാൽ രണ്ട് ദിവസത്തിനുള്ളിൽ ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് തുറക്കുമെന്ന് ഇറാൻ
അമേരിക്ക മുന്നോട്ടുവെക്കുന്ന നയതന്ത്ര ചർച്ചകളിൽ ഇറാന്റെ ആവശ്യങ്ങൾ അംഗീകരിച്ചാൽ രണ്ട് ദിവസത്തിനുള്ളിൽ ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് വീണ്ടും തുറക്കാൻ തയ്യാറാണെന്ന് ഇറാൻ. ഖത്തറിന്റെ മധ്യസ്ഥതയിൽ നടക്കുന്ന ചർച്ചകളിൽ ഇതുസംബന്ധിച്ച നിർദേശം മുന്നോട്ടുവെച്ചതായി ഇറാൻ വിദേശകാര്യ മന്ത്രി അബ്ബാസ് അരാഗ്ചി വ്യക്തമാക്കി. നേരത്തെ അഞ്ച് ദിവസമായി നിശ്ചയിച്ചിരുന്ന സമയപരിധി രണ്ട് ദിവസമായി കുറച്ചതായും അദ്ദേഹം അറിയിച്ചു. നവംബർ ഒന്നിനാണ് ഈ നിർണായക പ്രഖ്യാപനം പുറത്തുവന്നത്. 0
അമേരിക്കയുമായുള്ള തർക്കങ്ങൾ പരിഹരിക്കുന്നതിനായി ഇറാൻ ചില പ്രധാന ആവശ്യങ്ങൾ മുന്നോട്ടുവെച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇറാനുമേൽ ഏർപ്പെടുത്തിയ ഉപരോധങ്ങൾ പിൻവലിക്കുക, മേഖലയിലെ അമേരിക്കൻ സൈനിക സാന്നിധ്യം കുറയ്ക്കുക, എണ്ണ കയറ്റുമതിക്കുള്ള ഇളവുകൾ പുനഃസ്ഥാപിക്കുക, വിദേശ രാജ്യങ്ങളിൽ മരവിപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന ഇറാന്റെ സാമ്പത്തിക ആസ്തികൾ വിട്ടുനൽകുക എന്നിവയാണ് പ്രധാന ആവശ്യങ്ങൾ. ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിലൂടെയുള്ള കപ്പൽ ഗതാഗതവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പുതിയ ക്രമീകരണങ്ങളും ഇറാൻ മുന്നോട്ടുവെച്ചിട്ടുണ്ട്. 1
ഖത്തറിന്റെ മധ്യസ്ഥതയിലാണ് അമേരിക്കയും ഇറാനും തമ്മിലുള്ള നയതന്ത്ര ആശയവിനിമയം പുരോഗമിക്കുന്നത്. അമേരിക്കൻ വൈസ് പ്രസിഡന്റ് ജെ.ഡി. വാൻസ് ഇറാന്റെ ഉന്നത സുരക്ഷാ ഉദ്യോഗസ്ഥന് കത്ത് കൈമാറിയതായും റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്. അമേരിക്കയുടെ സമീപനത്തിൽ മാറ്റം പ്രകടമാണെന്ന് ഇറാൻ സുരക്ഷാ ഉദ്യോഗസ്ഥൻ മൊഹ്സെൻ റെസായി പ്രതികരിച്ചതായും റിപ്പോർട്ടുകൾ വ്യക്തമാക്കുന്നു. അതേസമയം, ഇറാന്റെ ആവശ്യങ്ങൾ അംഗീകരിച്ചോ എന്ന കാര്യത്തിൽ അമേരിക്കയുടെ ഔദ്യോഗിക നിലപാട് വ്യക്തമായിട്ടില്ല. 2
ആഗോള എണ്ണവ്യാപാരത്തിൽ നിർണായക സ്ഥാനമുള്ള സമുദ്രപാതയാണ് ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക്. ലോകത്തെ എണ്ണ-ദ്രവീകൃത പ്രകൃതിവാതക വ്യാപാരത്തിന്റെ വലിയൊരു ഭാഗം ഈ പാതയിലൂടെയാണ് നടക്കുന്നത്. കടലിടുക്കിലെ ഗതാഗത തടസ്സം അന്താരാഷ്ട്ര എണ്ണവിലയെയും കപ്പൽ ഗതാഗത ചെലവുകളെയും ബാധിക്കുന്നതിനാൽ ഇന്ത്യയുൾപ്പെടെയുള്ള നിരവധി രാജ്യങ്ങൾ സ്ഥിതിഗതികൾ സൂക്ഷ്മമായി നിരീക്ഷിക്കുകയാണ്. 3
ഇറാന്റെ പുതിയ നിർദേശം പശ്ചിമേഷ്യയിലെ സംഘർഷങ്ങൾക്കിടയിൽ നയതന്ത്ര പരിഹാരത്തിനുള്ള സാധ്യത വീണ്ടും ഉയർത്തിയിരിക്കുകയാണ്. എന്നാൽ അമേരിക്ക ഇറാന്റെ ആവശ്യങ്ങൾ അംഗീകരിക്കുമോ, കടലിടുക്ക് തുറക്കുന്നതിനുള്ള ധാരണ യാഥാർഥ്യമാകുമോ തുടങ്ങിയ കാര്യങ്ങളിൽ ഇതുവരെ അന്തിമ തീരുമാനമായിട്ടില്ല. വരും ദിവസങ്ങളിലെ ചർച്ചകളായിരിക്കും ഈ നിർണായക സമുദ്രപാതയുടെ ഭാവി നിർണയിക്കുക.
