ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് തുറക്കാനുള്ള ഇറാന്റെ നിർദേശം അമേരിക്ക തള്ളി

മധ്യപൂർവദേശത്തെ സംഘർഷം അവസാനിപ്പിക്കുന്നതിനും തന്ത്രപ്രധാനമായ ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് വീണ്ടും തുറക്കുന്നതിനുമായി ഇറാൻ മുന്നോട്ടുവച്ച ഏഴ് ദിവസത്തെ നിർദേശം അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാൾഡ് ട്രംപ് തള്ളിയതായി റിപ്പോർട്ട്. സെപ്റ്റംബർ 26ന് വൈറ്റ് ഹൗസിൽ മാധ്യമപ്രവർത്തകരോട് സംസാരിക്കവെയാണ് ട്രംപ് ഇറാന്റെ നിർദേശം അംഗീകരിക്കുന്നില്ലെന്ന് വ്യക്തമാക്കിയത്.

യു.എൻ പൊതുസഭാ സമ്മേളനത്തിനിടെ ഖത്തർ ഉൾപ്പെടെയുള്ള ഇടനിലക്കാരുടെ സഹായത്തോടെ ഇറാൻ നിർദേശം അമേരിക്കയ്ക്ക് കൈമാറിയിരുന്നു. ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് വീണ്ടും തുറക്കുന്നതിനും മേഖലയിൽ തുടരുന്ന സംഘർഷം അവസാനിപ്പിക്കുന്നതിനുമുള്ള നടപടികൾ ഏഴ് ദിവസത്തിനുള്ളിൽ സ്വീകരിക്കാമെന്നായിരുന്നു ഇറാന്റെ നിർദേശത്തിലെ പ്രധാന വശങ്ങൾ.

അമേരിക്കൻ പ്രതികരണത്തിന് പിന്നാലെ ഇറാൻ വിദേശമന്ത്രി അബ്ബാസ് അരാഘ്ചി, വാഷിങ്ടണിന്റെ അന്തിമ നിലപാട് ഇപ്പോഴും ഇടനിലക്കാരിലൂടെ ലഭിക്കാനുണ്ടെന്ന് അറിയിച്ചു. ഇറാൻ മുന്നോട്ടുവച്ച നിർദേശങ്ങളിൽ അമേരിക്കൻ നാവിക ഉപരോധം നീക്കുന്നതും ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് വീണ്ടും തുറക്കുന്നതും ഉൾപ്പെട്ടിട്ടുണ്ടെന്ന് റിപ്പോർട്ടുകൾ വ്യക്തമാക്കുന്നു.

ലോകത്തിലെ പ്രധാന ഊർജ ഗതാഗത പാതകളിലൊന്നായ ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിനെ ചുറ്റിപ്പറ്റിയുള്ള സംഘർഷം അന്താരാഷ്ട്ര വ്യാപാരത്തെയും ഊർജവിപണിയെയും ബാധിക്കാനുള്ള സാധ്യതയുള്ളതിനാൽ വിഷയത്തിൽ ലോകശ്രദ്ധ തുടരുകയാണ്. അതേസമയം, യു.എൻ പൊതുസഭാ സമ്മേളനത്തിനിടെ അമേരിക്കൻ-ഇറാൻ പ്രതിനിധികൾ തമ്മിൽ ഇടനിലക്കാരുടെ സഹായത്തോടെ നയതന്ത്ര ആശയവിനിമയം നടന്നെങ്കിലും കരാറിലേക്ക് കാര്യമായ പുരോഗതി ഉണ്ടായിട്ടില്ലെന്നാണ് റിപ്പോർട്ടുകൾ.

മേഖലയിലെ സംഘർഷം തുടരുന്നതിനിടെ ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് സംബന്ധിച്ച ചർച്ചകൾക്ക് ആഗോള സാമ്പത്തികവും തന്ത്രപ്രധാനവുമായ പ്രാധാന്യമുണ്ട്. അമേരിക്കയുടെ പുതിയ പ്രതികരണത്തിന് പിന്നാലെ ഇറാന്റെ അടുത്ത നീക്കവും സംഘർഷം കുറയ്ക്കാനുള്ള നയതന്ത്രശ്രമങ്ങളും അന്താരാഷ്ട്ര തലത്തിൽ ശ്രദ്ധേയമാകുകയാണ്.