വന്ദേമാതരം മുഴുവനായി ആലപിക്കാൻ കേരളം പോലുള്ള സംസ്ഥാനങ്ങൾ വിമുഖത കാണിക്കുന്നത് എന്തുകൊണ്ട്?

തിരുവനന്തപുരം: ദേശീയഗാനത്തിനൊപ്പം രാജ്യത്തിന്റെ സ്വാതന്ത്ര്യസമര ചരിത്രത്തിൽ ഏറെ പ്രാധാന്യമുള്ള ദേശഭക്തിഗാനമാണ് ‘വന്ദേമാതരം’. എന്നാൽ വന്ദേമാതരം പൂർണരൂപത്തിൽ ആലപിക്കുന്നതിൽ കേരളം പോലുള്ള ചില സംസ്ഥാനങ്ങൾ വിമുഖത കാണിക്കുന്നതിന്റെ കാരണം വീണ്ടും ചർച്ചയാകുകയാണ്.

ബങ്കിംചന്ദ്ര ചട്ടോപാധ്യായ രചിച്ച ‘വന്ദേമാതരം’ ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യസമരകാലത്ത് ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണത്തിനെതിരായ പോരാട്ടത്തിന്റെ പ്രധാന മുദ്രാവാക്യങ്ങളിലൊന്നായിരുന്നു. 1896-ലെ ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ് സമ്മേളനത്തിലാണ് ഇത് ആദ്യമായി പൊതുവേദിയിൽ ആലപിക്കപ്പെട്ടത്.

എന്നാൽ വന്ദേമാതരത്തിന്റെ പൂർണരൂപത്തിലെ ചില വരികൾ മതപരമായ പ്രതീകങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ടതാണെന്ന വിമർശനം ഉയർന്നിട്ടുണ്ട്. പ്രത്യേകിച്ച് ഗാനത്തിന്റെ തുടർന്നുള്ള ഭാഗങ്ങളിൽ രാജ്യത്തെ ദേവതാരൂപത്തിൽ അവതരിപ്പിക്കുന്ന പരാമർശങ്ങളാണ് ചില മതവിഭാഗങ്ങൾക്കിടയിൽ എതിർപ്പിന് കാരണമായത്.

ഈ പശ്ചാത്തലത്തിലാണ് സ്വാതന്ത്ര്യദിനം പോലുള്ള ഔദ്യോഗിക ചടങ്ങുകളിൽ വന്ദേമാതരത്തിന്റെ ആദ്യ രണ്ട് ചരണങ്ങൾ മാത്രം ആലപിക്കുന്ന പതിവ് രൂപപ്പെട്ടത്. മതപരമായ വികാരങ്ങൾ മാനിക്കുന്നതിനൊപ്പം ഗാനത്തിന്റെ ദേശീയ പ്രാധാന്യം നിലനിർത്തുക എന്നതാണ് ഇതിന് പിന്നിലെ പ്രധാന സമീപനം.

അതേസമയം, വന്ദേമാതരം പൂർണമായി ആലപിക്കേണ്ടതാണെന്നും അതിനെ മതപരമായ കണ്ണിലൂടെ മാത്രം കാണരുതെന്നും വാദിക്കുന്നവരുമുണ്ട്. സ്വാതന്ത്ര്യസമര ചരിത്രത്തിൽ ഗാനത്തിനുള്ള സ്ഥാനവും ദേശീയബോധം വളർത്തുന്നതിൽ അതിന്റെ പങ്കും ചൂണ്ടിക്കാട്ടിയാണ് ഈ വാദം.

അതിനാൽ വന്ദേമാതരം മുഴുവനായി ആലപിക്കാത്തതിനെ ഒരു സംസ്ഥാനത്തിന്റെ ദേശഭക്തിക്കുറവായി മാത്രം കാണുന്നത് ശരിയാണോ എന്ന ചർച്ചയും നിലനിൽക്കുന്നു. ഭരണഘടനാപരമായ മതനിരപേക്ഷതയും വിവിധ മതവിഭാഗങ്ങളുടെ വികാരങ്ങളും ദേശീയ പ്രതീകങ്ങളോടുള്ള ആദരവും ഒരുപോലെ പരിഗണിക്കേണ്ട വിഷയമാണിത്.